by W moim artykule przeczytasz o:
Tuja szmaragd potocznie nazywana szmaragdową, to odmiana żywotnika zachodniego, z której uprawą naprawdę trudno mieć problem. Mam ich w ogrodzie kilkanaście, część w szpalerze, a kilka jako pojedyncze okazy. Przez lata nie sprawiały mi kłopotów. U mnie zimą nie zmieniają koloru i poza krótkim porządkowaniem wiosną nie wymagają prawie żadnej pracy. Jeśli zastanawiasz się, jak posadzić i pielęgnować tuje szmaragdowe, żeby zawsze wyglądały dobrze, niżej zebrałam wszystko, co wiem z własnej praktyki.
Dlaczego wybrałam tuje szmaragdowe
Tuja szmaragd (Thuja occidentalis 'Smaragd’) ma cechę, której brakuje wielu innym odmianom: zimą nie zmienia koloru, jej zielony kolor jest intensywny, dzięki czemu jest niezwykle ozdobna podczas najbardziej ponurej pory roku. U mnie pozostaje intensywnie zielona przez cały rok, bez żółknięcia i brązowienia, które potrafi zaskoczyć właścicieli innych odmian tuj.
Jedyne, co zdarza się u mnie wiosną, to lekkie przesychanie igieł w głębi korony. Najstarsze igły, schowane najgłębiej, po prostu starzeją się i obumierają. Nie ma w tym nic groźnego, to zupełnie naturalny proces, a nie objaw choroby czy skutek mrozu. Wystarczy przejść z dmuchawą do liści albo wytrzepać gałązki ręką, a suche igiełki wypadają i roślina znów wygląda świeżo. Przy kilkunastu tujach zajmuje mi to jakieś niecałe 30 minut. To zupełnie co innego niż sytuacja, w której tuje brązowieją na całej powierzchni, bo takie objawy oznaczają już problem, na przykład przesuszenie, kłopoty z korzeniami, choroby grzybowe.
Jak sadzę tuje szmaragdowe: rozstawa i głębokość
Wszystkie swoje sadzonki sadziłam sama i pilnowałam głównie jednej rzeczy: rozstawy. W szpalerze zostawiłam około 80 cm między roślinami i to w zupełności wystarczyło. Tuje można sadzić, zarówno jesienią, jak i wiosną. Ja wybieram jesień, doświadczenie podpowiada, że to bezpieczniejsze rozwiązanie. Świeżo posadzone rośliny ukorzeniają się dobrze i rosną dość szybko, więc po kilku latach szczelnie wypełniły przestrzeń między sobą i utworzyły równą ścianę zieleni.
Z głębokością nie kombinuję, one maja dość płytki system korzeniowy. Sadzę normalnie, tak żeby bryła korzeniowa była równo z podłożem. Tak naprawdę ważniejsze od samego sadzenia jest regularne podlewanie w pierwszych sezonach, ale o tym za chwilę.
Podlewanie tui szmaragdowej: kiedy ma sens, a kiedy można odpuścić
Dorosła tuja szmaragd, to iglak zaskakująco odporny na suszę, brak wody nie powinien jej zaszkodzić. Dobrze zakorzeniona poradzi sobie z polskim latem bez podlewania. Sprawdziłam to u siebie przez kilka wyjątkowo suchych sezonów, podczas których żadna z moich tuj nie pokazała oznak stresu.
Podlewanie ma znaczenie głównie w pierwszych sezonach po posadzeniu. Korzeń jest wtedy płytki i nie potrafi jeszcze sam sięgnąć po wodę z głębszych warstw gleby, dlatego w suche tygodnie trzeba mu pomóc. Po tym czasie można spokojnie odpuścić częste podlewanie, moje dorosłe tuje rosną już sporo lat i przechodzą przez upały bez żadnej pomocy z mojej strony.
Wszystkim swoim roślinom daje grube ściółkowanie. Warstwa kory lub zrębków wokół podstawy roślin ogranicza parowanie i sprawia, że woda dłużej zostaje w glebie, dzięki czemu podlewać trzeba rzadziej. Przy dłuższym szpalerze warto też rozważyć linię kroplującą poprowadzoną wzdłuż rzędu, bo doprowadza wodę prosto do korzeni i oszczędza chodzenia z wężem od rośliny do rośliny.
Jeśli jednak nie masz linii kroplującej to moment, kiedy warto sięgnąć po wąż, to bardzo długa i intensywna susza. Poza tym tuje szmaragdowe naprawdę dają sobie radę same. Jeśli za to susza daje się we znaki pozostałym roślinom w ogrodzie, w osobnym wpisie opisałam, jak ratować ogród, gdy nadeszła susza.
Czy nawożę tuje szmaragdowe? Tak, dwa razy w roku
Tak, choć to żadna filozofia. Nawożę dwa razy w roku: wiosną zwykłym nawozem do iglaków, a jesienią nawozem jesiennym. Ten jesienny ma inny skład, mniej azotu, a więcej potasu, dzięki czemu zamiast pędzić rośliny do wzrostu, lepiej przygotowuje je do mrozów. Nie powiem Ci, o ile lepiej wyglądają dzięki nawożeniu, bo robię to od początku i nie mam porównania z tujami zupełnie bez niego. Wiem za to, że moje rośliny są zdrowe i mocne, a ta prosta rutyna dwa razy w roku w zupełności mi wystarcza.
Pielęgnacja tui, czyli jak przycinam moje tuje: szpaler i solitery
W ogrodzie mam dwie sytuacje podczas pielęgnacji tui i w każdej postępuję inaczej.
Tuje w szpalerze przycinam wczesną wiosną, najczęściej w marcu. Obcinam czubki na wysokości, do której chcę zatrzymać ich wzrost. U mnie to około 2,5 m. Dzięki temu, zamiast ciągnąć w górę, zaczynają zagęszczać się na boki i tworzą równą, zwartą ścianę.
Warto być przygotowanym na jedno. W pierwszym roku po cięciu czubki potrafią lekko obeschnąć i wyglądać nieestetycznie, łatwo wtedy pomyśleć, że coś poszło nie tak. W kolejnym sezonie zazieleniają się w całości i tuja spokojnie odrasta, już bez tego jednego głównego pędu, który wcześniej ciągnął ją w górę.
Tuj rosnących jako pojedyncze okazy, czyli soliterów, nie przycinam w ogóle. Chcę, żeby rosły swobodnie i wysoko, więc tu żadna interwencja nie jest potrzebna.
Powojnik na tui: kwitnący żywopłot prawie bez wysiłku
To trik, o którym mówię znajomym ogrodnikom amatorom, a którego nie spotkałam w żadnym poradniku o tujach.
Przy jednej z moich tuj kiedyś posadziłam powojnik. Nie planowałam ozdoby, po prostu miałam pnącze i szukałam dla niego miejsca. Powojnik, mimo że nie jest roślina zimozieloną, zaprzyjaźnił się z tują, zaczął wspinać się po gałązkach i po jednym sezonie wyglądało to tak, jakbym miała kwitnącą tuję. Różowe kwiaty na tle ciemnej zieleni robią duże wrażenie, a całość rośnie praktycznie bezobsługowo.
Nie wiem dokładnie, jaka to odmiana powojnika, bo rośnie u mnie od lat i nie pamiętam już nazwy. Dlatego nie napiszę Ci, że sprawdzi się dowolny powojnik, bo to nieprawda. Powojniki bardzo różnią się siłą wzrostu. Te najmocniejsze, jak powojnik górski (montana), potrafią z czasem rozrosnąć się tak, że zagłuszyłyby tuję i odebrały jej światło. Jeśli chcesz powtórzyć ten efekt u siebie, wybierz odmianę o umiarkowanym wzroście, którą tnie się nisko wczesną wiosną, na przykład z grupy powojników włoskich (Viticella). Taki powojnik co roku odrasta od nowa i nie zdominuje krzewu.
Jeśli masz przy tui wolne miejsce i nie wiesz, co z nim zrobić, powojnik jest naprawdę dobrym pomysłem.
